Berlin Film Festivali'nde muhtelif gösterimleri halen devam eden Güneşin arka yüzü (The other side of the sun) seyirciyi Suriye’nin zindanlarından Sednaya’nın enkazına sürüklüyor. 2026 yapımı Belçika, Fransa ortak yapımı 88 dakikalık belgesel adını, mevzubahis askerî hapishanenin anılma şeklinden alıyor.

Esad rejiminin 2011’de gösterilere katıldığı için Sednaya’ya hapsettiği yönetmen ve senaryo yazarı Tevfik Sabunî seneler sonra memleketine dönüp Sednaya’da işkence görmüş diğer dört kişiyle zindanı ziyaret ediyor. Aklıma Joshua Oppenheimer’in Öldürme eylemi’ni getirecek kadar tesirli belgeselde kahramanlarımızın zorlandığı anlar olsa da film çekimine katılabilecek kadar güçlendiklerine şahit oluyoruz. Tabi tutulmuş oldukları muhtelif işkence şekillerini hatırladıkları gibi kamera karşısında bizzat canlandıran filmin kahramanları o anları adeta tekrar yaşıyorlar.

Gardiyanlara bakmanın yasak olduğu Sednaya’da korkunun bu metodla arttırıldığını öğreniyoruz; mevzubahis ek baskı biçiminin, mahpusların işkencecilerini heyula gibi canavarlar olarak tahayyül etmelerine yol açtığını da.

İnsan hakları ihlalleri hususunda hassasiyeti arttırmak üzere belgeselin mümkün olan en geniş coğrafyada gösterilmesi dileğiyle.

İşkenceciler neden affedilir?

Son yıllarda sağcı ve dincilerin iktidarı tekrar zorlamaya başladığı Brezilya’da diktatörlüğün mazisine bir kez daha dalıyoruz. Af 1979 (Anistia 79/Amnesty 1979) adlı çarpıcı belgesel diktatörlük muhtelif sürgünlerini Roma’da o zamanlar buluşturan zirveye odaklanıyor. Brezilya’nın siyasi röntgenini en iyi çeken sinemacılardan Anita Leandro Retratos de Identificação adlı belgeselinden sonra bizi bir kez daha sarsıyor. Brezilya demokrasisinin neden halen emeklemekte olduğunu siyasi sürgünlerle işkencecilerin aynı af kapsamında affedilmelerinden tekrar........

© Bianet