Τη δεκαετία του ’80 ένα σύνθημα δονούσε τις συγκεντρώσεις του ΠΑΣΟΚ: «Ο λαός δεν ξεχνά τι σημαίνει δεξιά». Ήταν εξαιρετικά αποτελεσματικό, ιδίως τις δύσκολες στιγμές. Όταν το κόμμα βρέθηκε σε θέση αδυναμίας, με την ασθένεια του Ανδρέα και το σκάνδαλο Κοσκωτά, ήταν ο τρόπος για να συσπειρωθούν οι ψηφοφόροι και να σιγήσουν οι φωνές που ασκούσαν κριτική. Η σύνδεση του με την ιστορία του δημοκρατικού κινήματος της χώρας ήταν ταυτοχρόνως μια επιλογή ταυτότητας.

Απηχούσε μια πραγματικότητα; Ως έναν βαθμό ναι. Όχι όμως με την έννοια που το εκλαμβάναμε τότε. Πενήντα και πλέον χρόνια μετά την πτώση της Χούντας, όλοι αναγνωρίζουν τον κομβικό ρόλο του Κωνσταντίνου Καραμανλή στην εδραίωση της δημοκρατίας. Η επίκληση των δημοκρατικών δυνάμεων δεν μπορούσε να εξαιρεί τη Νέα Δημοκρατία, στην οποία είχαν άλλωστε ενταχθεί επιφανή στελέχη του Κέντρου αλλά και του αντιδικτατορικού αγώνα. Έτσι, ως πραγματικό κοινωνικό αίτημα, μόνο ως ανταπόκριση στην ανάγκη ενός θεσμικού εκσυγχρονισμού στο Αστικό Δίκαιο, στην Υγεία ή στην Παιδεία μπορεί να εκληφθεί. Διατυπωνόταν, ωστόσο, με την ορολογία του παρελθόντος – κατάλοιπο του διχασμού και του εμφυλίου, επικαιροποιημένο από την εμπειρία της δικτατορίας. Προφανώς δεν ήταν μόνο θέμα ορολογίας. Όπως πολύ εύστοχα υποστηρίζει ο καθηγητής Ευάνθης Χατζηβασιλείου στο βιβλίο του «Εθνικός Διχασμός: Οι επιπτώσεις........

© Athens Voice