Reel gelir kaybını en basit şekilde anlatmak gerekirse, kişinin eline geçen para artsa bile satın alma gücünün azalmasıdır. Yani maaşınız, emekli aylığınız veya geliriniz rakam olarak yükseliyor olabilir. Ancak aynı dönemde fiyatlar daha hızlı yükseliyorsa, aslında daha az ürün ve hizmet satın alabiliyorsunuz demektir.

Örneğin geçen yıl 20 bin lira maaş alan bir çalışan düşünelim. Bu kişi maaşıyla temel ihtiyaçlarını karşılayabiliyor, ay sonunda bir miktar para da kenara koyabiliyordu. Bir yıl sonra maaşı yüzde 25 artarak 25 bin liraya çıkmış olsun. İlk bakışta bu artış sevindirici görünebilir. Ancak aynı dönemde market fiyatları, kiralar, ulaşım ve enerji giderleri yüzde 40 veya 50 yükseldiyse, çalışanın satın alma gücü gerilemiş demektir. İşte reel gelir kaybı tam olarak budur.

Bu durum özellikle sabit gelirli kesimleri daha fazla etkiliyor. Emekliler, memurlar, asgari ücretliler ve düşük gelirli çalışanlar fiyat artışlarını günlük hayatlarında çok daha yoğun hissediyorlar. Çünkü gelirlerinin büyük bölümü zaten temel ihtiyaçlara harcanıyor. Gıda, kira, elektrik, doğal gaz ve ulaşım gibi zorunlu harcamalarda yaşanan artışlar bütçeyi doğrudan sarsıyor.

Reel gelir kaybının en önemli nedenlerinden biri yüksek enflasyondur. Enflasyon yükseldiğinde paranın satın alma gücü düşer. Dün 100 liraya........

© Analiz