Aşırı borçlanmanın yaratabileceği kırılganlıklar

Ama mesele borcun kendisi değil, ne kadar ve hangi koşullarda alındığıdır. Çünkü borç, kontrolsüz şekilde büyüdüğünde bir rahatlama aracı olmaktan çıkar, ekonominin üzerinde ağır bir yüke dönüşür. İşte bu noktada “aşırı borçlanma” dediğimiz durum hem bireyler hem şirketler hem de ülkeler için ciddi kırılganlıklar yaratır.

Bugün pek çok ekonomide görülen temel risklerden biri, gelir artışıyla uyumlu olmayan borçlanma eğilimidir. Yani gelir aynı hızda artmazken borçların hızla büyümesi… Bu durum ilk başta sorun gibi görünmeyebilir çünkü krediye erişim kolaydır, tüketim artar, yatırımlar canlanır. Fakat zaman ilerledikçe tablo değişir. Borçların geri ödemesi zorlaştıkça ekonomi yavaş yavaş sıkışmaya başlar.

Aşırı borçlanmanın en temel kırılganlığı “geri ödeme baskısıdır”. Gelirler borcu çevirmeye yetmediğinde, kişi de şirket de devlet de yeni borç arayışına girer. Bu bir kısır döngüye dönüşür. Eski borcu kapatmak için yeni borç almak, kısa vadede çözüm gibi görünse de uzun vadede riskleri büyütür. Çünkü borç stokunun artması, faiz yükünü de beraberinde getirir. Faiz arttıkça, üretime ve yatırıma ayrılması gereken kaynaklar borç ödemelerine gider.

Bir diğer önemli kırılganlık “faiz şoklarına açıklık”tır. Aşırı borçlu bir ekonomi, faiz oranlarındaki küçük........

© Analiz