Ortadoğu’da Yeni Satranç: ABD’nin İran Hamlesi Neden Çin’e Karşı? (28 Şubat 2026 Analizi) |
Köşe Yazıları Diş Hekimliği Eczacılık Edebiyat Eğitim Güzel Sanatlar ve Tasarım Fen Hemşirelik İktisadi ve İdari Bilimler İlahiyat İletişim İşletme Mimarlık Mühendislik Orman Sağlık Bilimleri Siyasal Bilgiler Spor Bilimleri Tıp Veteriner Ziraat
Güzel Sanatlar ve Tasarım
İktisadi ve İdari Bilimler
"HAYATI: doğal bir OKUyuşla; PAYLAŞmak"
Ortadoğu’da Yeni Satranç: ABD’nin İran Hamlesi Neden Çin’e Karşı? (28 Şubat 2026 Analizi)
Ortadoğu’da 28 Şubat 2026 sabahıyla birlikte yeni bir dönemin eşiğindeyiz. ABD’nin İran’a yönelik başlattığı “sınırlı stratejik hedefli” askeri operasyon, bölgedeki dengeleri altüst etti. İran’ın ölçülü ama kararlı misillemesiyle birlikte, iki tarafın da şimdilik “kontrollü bir savaş” yürüttüğünü söyleyebiliriz. Ancak bu yangının ne kadar süre kontrol altında tutulabileceği sorusu, hepimizin ortak kaygısı.
ABD’nin Görünmeyen Gündemi
Washington yönetiminin operasyonu “sınırlı hedeflerle” tanımlaması, kuşkusuz iç kamuoyunu ve uluslararası toplumu ikna etme çabası. Oysa gerçek hedefler çok daha kapsamlı. Birincisi ve en önemlisi, İran’da rejim değişikliği. ABD, ekonomik sıkıntılarla boğuşan İran halkını rejime karşı kışkırtarak, bir iç karışıklık ve ardından askeri müdahale senaryosunu tetiklemeyi hedefliyor. İkincisi, bölgesel güç dengesini kalıcı olarak değiştirmek. İran’ın Hizbullah, Husiler ve Haşdi Şabi üzerinden kurduğu nüfuz ağını kırarak, yerine Sünni Arap cephesini ikame etmek istiyorlar.
Üçüncü ve belki de en kritik hedef ise Çin. ABD, Asya-Pasifik’te Çin’le yüzleşmeden önce, Pekin’in enerji tedarik hatlarını ve Kuşak-Yol Projesi’nin Ortadoğu ayağını kontrol altına almayı planlıyor. İran, Çin’in enerji arzında kilit ülke konumunda. Bu operasyon, küresel rekabette Çin’e karşı bir ön hamle niteliği taşıyor.
İran’ın Stratejisi: Zaman ve Alan Kazanmak
Tahran yönetimi ise simetrik bir karşılıkla savaşı kontrollü tutarken, aslında üç temel strateji izliyor. Birincisi, savaşı uzatmak. Uzayan her gün, ABD’nin bölgedeki kaynaklarını tüketirken, İran’a nükleer programını hızlandırmak için zaman kazandırıyor. İkincisi, vekil güçleri devreye sokmak. Irak, Suriye, Yemen ve Lübnan’daki milis gruplar aracılığıyla çatışmayı yayarak, ABD’yi birden fazla cephede savaşmaya zorlamak istiyorlar ki bu, savaşın “kontrollü” alandan çıkmasına neden olacak en önemli faktör. Üçüncüsü ise iç cepheyi sağlamlaştırmak. Dış tehdit, rejime meşruiyet kazandırarak muhalefeti bastırma aracı olarak kullanılabilir.
Bölgesel ve Küresel Aktörlerin Hesabı
İsrail için bu operasyon, İran’ın askeri kapasitesini ve nükleer programını yok etmek için biçilmiş kaftan. ABD’yi daha sert bir müdahaleye teşvik ediyorlar. Suudi Arabistan ve BAE gibi Sünni Arap ülkeleri ise resmen ABD’nin yanında görünseler de, çatışmanın kendi topraklarına sıçramasından endişe duyuyorlar. Türkiye ise hem İran’la enerji ve ticaret ilişkileri, hem de PKK/YPG’ye karşı iş birliği dengeleri nedeniyle oldukça karmaşık bir denklemle karşı karşıya. Çatışmanın Irak ve Suriye’ye yayılması, Ankara’yı doğrudan etkileyebilir.
Küresel güçlere baktığımızda, Rusya’nın Ukrayna nedeniyle kaynakları kısıtlı olsa da, İran’la savunma sanayi iş birliğini artırması bekleniyor. Çin ise ABD’nin Ortadoğu bataklığında oyalanmasını kendi lehine görüyor. İran’dan ucuz petrol alımını sürdürerek ve ambargoları delerek, örtülü bir destek sağlayacaktır. Pekin için asıl hedef, ABD’nin Asya-Pasifik’e odaklanmasını olabildiğince geciktirmek.
Kırmızı Çizgiler ve Tırmanma Riskleri
Şu anki “kontrollü savaş” ortamı üç temel faktörle her an bozulabilir. Birincisi, İran destekli milislerin ABD üslerine veya İsrail’e yönelik provokatif saldırıları. İkincisi, çatışmaların yerleşim yerlerine sıçramasıyla oluşacak büyük sivil kayıplar ve bunun yaratacağı kamuoyu baskısı. Üçüncüsü ve belki de en tehlikelisi, Hürmüz Boğazı’nda enerji arzının kesintiye uğraması. Petrol fiyatlarının fırlaması, Batılı ülkeleri doğrudan müdahaleye zorlayarak çatışmayı uluslararasılaştırabilir.
Öngörüler ve Senaryolar
Kısa vadede ABD ve İran, doğrudan çatışmayı sınırlı tutmaya çalışacak, ancak vekil unsurların faaliyetleri artacak. ABD, İran’da sosyal medya ve gizli operasyonlarla karışıklık çıkarmaya çalışırken, İran nükleer programını hızlandırarak pazarlık gücünü artıracak.
Orta vadede en kritik dönemeç, ABD içinde kamuoyu desteğinin erimesi olacak. Bu durumda Washington ya daha sert bir vuruşla savaşı bitirmeyi deneyecek ya da geri çekilme sinyali verecek. İran’da rejim karşıtı hareketlerin güç kazanıp kazanmayacağı da belirleyici olacak.
Uzun vadede ise bu savaş, ABD-Çin rekabetinin bir parçası olarak şekillenecek. Çin’in stratejik çıkarlarını korumak için daha aktif rol üstlenmesi, iki süper gücü Ortadoğu’da karşı karşıya getirebilir.
28 Şubat 2026, sadece bir askeri operasyonun başlangıcı değil, küresel düzenin yeniden şekillendiği bir dönemin fitili olabilir. ABD’nin hedefi İran’la sınırlı görünse de, asıl büyük resim Çin’in kuşatılması ve Ortadoğu’daki nüfuz mücadelesidir. İran ise bu satranç tahtasında hem piyon hem de oyunculardan biri. Önümüzdeki aylar, tarafların kırmızı çizgilerinin nerede başlayıp nerede bittiğini gösterecek. Bir şey kesin: Bu ateş, kontrol altında tutulmadığı takdirde, sadece Ortadoğu’yu değil, tüm dünyayı yakacak kadar büyük..
Pankreas Kanserinde Fitoterapi: Umut mu, Destek mi?
Yorum Yap Cevabı İptal Et
Bir dahaki sefere yorum yapmam için adımı, e-postamı ve web sitemi bu tarayıcıya kaydedin.
Δdocument.getElementById( "ak_js_1" ).setAttribute( "value", ( new Date() ).getTime() );
Spor Kulüplerinde Bitmeyen Çile: Başkan Değil, Sistem Sorunu
Akreditasyon: Kalite Kültürü mü, Pahalı Bir Belge Ticareti...
Orta Doğu’da Bilek Güreşi
Güçlü Türkiye’nin Varoluş Denklemi: Üretim Hukuk ve Akıl...
Diploma mı, İstihdam mı? Türkiye Yükseköğretimde Yol Ayrımında
Türkiye’yi Kuşatma Hayali
Yeni Çağın İş Arkadaşı: Makineyle Nasıl Çalışacağız?
Bir Terk Etme Hikayesi
6 Şubat’tan Marmara’ya Asıl Soru: Deprem Ne Zaman...
ABD’nin SDG’den Neden Vazgeçti
Toplam Ziyaretçi (Tekil Kişi): 2.034.351
Aşkın Kimyası için Prof. Dr. Oğuzhan Karatepe
Kelamcının Kur’an’ı Anlama Yolculuğu için Necibe Kurban
Osmanlı’dan Türkiye Cumhuriyeti’ne Zirai Öğretimin 180. Yılı için Mudassir Hussain
Zihinsel İstiklal: Hakikat ve Yalanın Beyindeki Büyük Meydan Muharebesinin Nörobiyolojik ve Nörofiziksel Kökeni için Mehmet Karaca
Gelişmek İçin Yolumuza, Araplarla mı Yoksa Yahudilerle mi Yürümeliyiz? için Bülent Demirbek
Aptallığın Teorisi için Mehmet
Cerrahide Sanat ve Tutku için Doç.Dr. Vaner Köksal
İran Siyasetinin Arka Planı ve Şia Mezhebinin Rolü için Halil Bektaş
Cerrahide Sanat ve Tutku için Psikiyatr Dr.Bülent Demirbek
Güçlü Türkiye’nin Varoluş Denklemi: Üretim Hukuk ve Akıl Ekseninde Sistem Tasarımıdır için Bülent Demirbek
Ayın Konusu: 2023 Seçim Değerlendirmesi (12)
Ayın Konusu: 2024 Yerel Yönetim Seçim Sonuçlarının Değerlendirilmesi (13)
Ayın Konusu: Acil Durumlara Hazırlıklı mıyız? (11)
Ayın Konusu: Adaletin Üstünlüğü (25)
Ayın Konusu: Ahlak, Adalet ve Bilim İlişkisi (14)
Ayın Konusu: Akademik Kültürde Kaybedilen Değerler (15)
Ayın Konusu: Akademik Yayınlarda Hakemlik (13)
Ayın Konusu: Akademisyenden Üniversite Öğrencilerine Tavsiyeler (22)
Ayın Konusu: Akademisyenlerde Motivasyon Eksikliği (15)
Ayın Konusu: Akademisyenlerin 2023 Seçimine Bakışı (11)
Ayın Konusu: Anayasa Değişikliği (8)
Ayın Konusu: Asistan Eğitimi; Sorunlar – Çözümler (19)
Ayın Konusu: Bilim-Din İlişkisi (18)
Ayın Konusu: Bilim-Siyaset İlişkisi (16)
Ayın Konusu: Bilim, Din, Sanat Dili: Türkçe (13)
Ayın Konusu: Bilinç oluşturmak \ Algı yönetmek (11)
Ayın Konusu: Bir Temel Sorun Olarak: AHLAK (22)
Ayın Konusu: Bir Temel Sorun Olarak: EŞİTLİK ANLAYIŞIMIZ (16)
Ayın Konusu: Bir Temel Sorun Olarak: YALAN (20)
Ayın Konusu: Cezasızlık Algısı (12)
Ayın Konusu: Covid-19 Pandemisinin İnsanlığa Mesajları (32)
Ayın Konusu: Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi (12)
Ayın Konusu: Cumhuriyet ve Demokrasi (17)
Ayın Konusu: Doğrudan Demokrasi (12)
Ayın Konusu: Dünyadaki Siyasi Süreçler ve Türkiye (7)
Ayın Konusu: Enflasyon: Nedenleri ve Çözüm Önerileri (9)
Ayın Konusu: Fikri; Üretme Hakkı ve İfade Hürriyeti (29)
Ayın Konusu: Gelir Dağılımı (14)
Ayın Konusu: Haksız Kazanç (12)
Ayın Konusu: Hegemonya (11)
Ayın Konusu: İklim Değişikliği (11)
Ayın Konusu: İnsanın Çoğaltma ve Biriktirme Tutkusu (17)
Ayın Konusu: İstişare (25)
Ayın Konusu: Kumar – Bahis (9)
Ayın Konusu: Kuraklık: Türkiye’nin Su Yönetiminde Acil Ne Yapılmalı? (1)
Ayın Konusu: Liyakat (36)
Ayın Konusu: Milli Güvenlik Sorunlarımız (5)
Ayın Konusu: Milli Güvenlik Sorunu Olarak: "Geleneksel Din Anlayışı" (7)
Ayın Konusu: Milli Güvenlik Sorunu Olarak: “Liyakatli İnsan Yetiştirme” (23)
Ayın Konusu: Milli Güvenlik Sorunu Olarak: “Nüfus Artış Hızı” (5)
Ayın Konusu: Nasıl Bir Akademisyen? (17)
Ayın Konusu: Nasıl Bir Anayasa? (12)
Ayın Konusu: Nasıl Bir Belediye Başkanı? (15)
Ayın Konusu: Nasıl Bir Eğitim Sistemi? (19)
Ayın Konusu: Nasıl Bir Üniversite? (41)
Ayın Konusu: NATO (5)
Ayın Konusu: Nisâ Suresi 75. Ayet ve Müslümanlar (9)
Ayın Konusu: Oku’mak-Yaz’mak: Nasıl Anlamalı? (12)
Ayın Konusu: On Emir ve Yahudiler (8)
Ayın Konusu: Sağlık Sistemimizin Değerlendirilmesi (12)
Ayın Konusu: Siyasal Süreçler ve Tövbe (6)
Ayın Konusu: Sosyal Medya (13)
Ayın Konusu: Toplumsal Barışın Tesisi! Ama Nasıl? (18)
Ayın Konusu: Türkiye Cumhuriyeti'nin 100. Yılı (24)
Ayın Konusu: Türkiye ve Bilim (12)
Ayın Konusu: Türkiye'de "Planlama Sistemi": Sorunlar ve Çözüm Önerileri (13)
Ayın Konusu: Türkiye'nin "'İran Siyaset'i" Ne Olmalı? (7)
Ayın Konusu: Türkiye'nin En Temel Sorunu ve Çözüm Önerileri (16)
Ayın Konusu: Üniversitelerimizde İnterdisipliner Çalışma Kültürü (12)
Ayın Konusu: Uyuşturucu Sorunu (14)
Ayın Konusu: Yapay Zeka (13)
Ayın Konusu: Yazarların Gözünden Akademik Akıl Platformu (11)
Ayın Konusu: Yeni Doçentlik Başvuru Şartları (11)
Ayın Konusu: Yenidoğan (Hastane) Çetesi ile İlgili Değerlendirmeler (11)
Güzel Sanatlar ve Tasarım (26)
İktisadi ve İdari Bilimler (149)
İnsan ve Toplum Bilimleri (12)
Sağlık Bilimleri (49)
Sosyal Medya Hesaplarımız
Bilgi paylaştıkça artar, fikir paylaştıkça gelişir.
Ortadoğu’da Yeni Satranç: ABD’nin İran Hamlesi Neden Çin’e Karşı? (28 Şubat 2026 Analizi) Mart 2, 2026
Ortadoğu’da Yeni Satranç: ABD’nin İran Hamlesi Neden Çin’e Karşı? (28 Şubat 2026 Analizi)
Pankreas Kanserinde Fitoterapi: Umut mu, Destek mi? Mart 2, 2026
Pankreas Kanserinde Fitoterapi: Umut mu, Destek mi?
Toprak Susuz, Biz Hâlâ Sessiziz Mart 2, 2026
Toprak Susuz, Biz Hâlâ Sessiziz
Laiklik ve Birlikte Yaşam Ahlakı Şubat 27, 2026
Laiklik ve Birlikte Yaşam Ahlakı
Yazar olarak giriş yapın
Çıkış yapana kadar beni içerde tut.
@2024 - Akademik Akıl Tüm Hakları Saklıdır. Sitede yer alan makaleler kaynak gösterilmeden paylaşılamaz.
Köşe Yazıları Diş Hekimliği Eczacılık Edebiyat Eğitim Güzel Sanatlar ve Tasarım Fen Hemşirelik İktisadi ve İdari Bilimler İlahiyat İletişim İşletme Mimarlık Mühendislik Orman Sağlık Bilimleri Siyasal Bilgiler Spor Bilimleri Tıp Veteriner Ziraat
Güzel Sanatlar ve Tasarım
İktisadi ve İdari Bilimler
Bu websitesi kullanıcı deneyimini iyileştirmek için arkaplan datalarını anonim olarak tutmaktadır. Kabul etmek için yandaki butona tıklayabilirsiniz. Kabul Et KVKK Aydınlatma Metni