Kölelik tıpkı savaş gibi insanlığın yeryüzündeki varlığıyla eşzamanlı bir “insanlık hâli”. Hayvan dünyasında tek bir karınca türü dışında bilinmiyor.

İnsan topluluklarında birkaç küçük istisna dışında gayet yaygın. Antik Yunan ve Antik Roma’yı düşünecek olursak toplulukların medeniyet dereceleriyle de ilgili değil. Hatta saygınlık ölçütü. Hâsılı, köleliğe tenezzül etmemiş topluluk, devlet yok.

Kölelik ister istemez kölenin alınıp satılmasıyla beraber işleyen bir “kurum”. Beşeriyet tarihinde köle ticaretinin ayyuka çıktığı dönem, Afrika ile Amerika olarak adlandırılan yeni kıta arasında 1550-1850 arası. Ticaret “arz” cephesinde Portekizlilerin Batı Afrika kıyılarını keşfiyle başlar ve eşzamanlı olarak “talep” cephesinde yeni kıtanın kolonizasyonuna ve işgücü ihtiyacına karşılık gelir.

Tek yönlü ticaretle en az 12 milyon kara Afrikalının önce kendi insanları tarafından köleleştirildiği, sonra Avrupalı tüccara satıldığı kabul ediliyor. Feci şartlardaki yolculuk........

© Agos