We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Sosyal sefalet, ekolojik felaket, etik yozlaşma…

27 1 0
08.04.2022

Yediği yoksul eti İçtiği kan olmuştur…” Yunus Emre

Kapitalizm insanlığın ‘normal hali’ değil, bir sapmaydı. Araçlarla amaçlar ters-yüz olmuş, öküz arabanın arkasına koşulmuş durumdadır… Şimdilerde yüzleşmek zorunda olduğumuz sayısız sorunların, işte açlığın, yoksulluğun, sefaletin, ekolojik yıkımın, iklim krizinin, anlam kaybının, etik yozlaşmanın gerisinde söz konusu ters-yüz oluş var…

Kapitalizm bir meta uygarlığıdır. Her şeyi metalaştırıyor, nesneleştiriyor, şeyleştiriyor, soysuzlaştırıyor. Bu dünyada canlı olan ne varsa ölü nesnelere, metalara dönüştürüyor… Bu niteliğinden ötürü kapitalizme kadavra medeniyeti diyorum. Kapitalizm dahilinde üretimin birincil [aslî] amacı insan ihtiyaçlarını karşılamak değil, pazarda satmak, kâr etmek amacıyla mübadele değeri üretmektir… Bu yüzden üretim etkinliği ihtiyaçlara yabancılaşmış durumdadır… Aksi halde on binlerce, yüz binlerce, milyonlarca lüzumsuz, zararlı onca şey üretilmezdi… Açlık, yoksulluk, sefalet diye bir şey olmaz, insan haysiyeti yerlerde sürünmezdi…

Kapitalizm sınırsız büyüme (sınırsız üretim) genişleme, yayılma dinamiğine ve eğilimine sahip bir sistemdir. Lâkin üretmek demek, doğadan bir şeyler çekmek, eksilmek, azaltmak demektir. Oysa, bu dünyanın kaynakları sınırlıdır. Bir zaman geliyor, şimdilerde olduğu gibi, sınırsız büyüme, doğal kaynakların sınırına dayanıyor… Bu dünyada kapitalizmden (sermayeden) başka sınırsız büyüyen hiçbir şey yoktur… Etik (ahlâk) sınır demektir. Potansiyel olarak yapılabilir olandan sakınmaktır. Bu niteliğinden ötürü kapitalizm etiğe (ahlâka) yabancılaşmış durumdadır. Şimdilerde ortaya çıkan etik (ahlâkî] yozlaşmanın, değer ölçüsünün yok oluşunun, anlam kaybının nedeni budur…

Artık sermaye yeteri kadar büyüyemiyor. ‘Yeni değer’, ‘artı-değer’ üretmekte zorlanıyor. Çareyi doğayı yağmalamakta, canlıyı metalaştırmakta, finanslaştırmakta görüyor ama nafile… Türkiye’de son dönemde “Büyük Projelerin’ gündeme gelmesi bu durumla doğrudan ilgili… Köprüler, oto-yollar, tüneller, hava alanları, Şehir Hastaneleri, HES’ler, JES’ler, Termik Santraller, maden ve taş ocakları, Millet Bahçeleri”, “Kentsel Dönüşüm” denilen,........

© Açık Gazete


Get it on Google Play