We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

NATO: Emperyalist yayılmacılığın hizmetinde bir savaş makinası…

6 3 0
28.06.2022

Prof. Dr. Fikret Başkaya – Hâkim retorikte NATO, ‘dünya barışının garantörü’, ‘demokrasinin hamisi’ sayılıyor… Lâkin retorik realiteden farklı… Aslında NATO, Amerikan emperyalist yayılmacılığının hizmetinde bir savaş makinasıdır. Güya Sovyetler Birliğine karşı kuruldu (1949) ama o dönemde Sovyetler Birliği asla yayılmacı emeller taşımıyordu. Avrupa’da ‘barış içinde birlikte yaşama’ (coexistance pacifique) yanlısıydı. Kapitalizm vahşi, çılgın rekabete dayalı bir işleyişe sahiptir. Başka türlü söylersek, sürekli olarak büyümek, genişlemek, yayılmak zorunluluğu var… Esasen savaşlar ekonomik-ticari yayılma-genişleme eğiliminin ve dinamiğinin uluslararası siyaset alanındaki tezahüründen başka bir şey değildir… İşte bu yüzden, kapitalizm emperyalizm peydahlamadan, emperyalizm savaşsız, hegemonya da düşmansız yapamaz… Eğer düşman yoksa mutlaka ‘yaratılır’…

NATO 1949 yılında 10 kadar üyeyle kuruldu. Daha sonra Türkiye ve Yunanistan ittifaka katıldı… Sovyetler Birliği’ de Avrupa’da barışı tesis etmek amacıyla 1954’de NATO’ya katılma talebinde bile bulundu ama müttefikler o teklifi reddetti… 1955 yılında Batı Almanya’nın NATO’ya katılması, 14 Mayıs 1955 de Sovyetler Birliği ve müttefiklerini Varşova Paktı’nı kurmak zorunda bıraktı… Sovyetler Birliğinin yayılmacı emellerinin olmadığının bir göstergesi de, Stalinist bürokrasinin İtalya ve Fransa’da devrimlerin engellenmesini kolaylaştırmasıdır… Nitekim savaş sonrasında söz konusu iki ülkede iktidarı ele geçirme potansiyeline sahip devrimci komünist partiler, etkin bir sol muhalefet vardı …

1990’da Sovyet sistemi çöktü. Varşova Pakt’ı lağvedildi. Eğer NATO’nun varlık nedeni ileri sürüldüğü gibi Sovyetler Birliği ve Varşova Paktı idiyse, NATO’nun da lağvedilmesi gerekirdi ama tam tersi gerçekleşti… Varşova Paktı çöktüğünde (1990) NATO’nun üye sayası 15’di. Bugün 30 ve nerdeyse Orta ve Doğu Avrupa’da NATO üyesi olmayan ülke kalmadı… İsveç ve Norveç de kapıda beklemede… Rusya Federasyonu Batı’sından kuşatılmış durumda…

Eğer NATO’nun varlık nedeni Avrupa’da barışı sağlamak idiyse, Afganistan’da, Libya’da ne işi vardı? Rusya’nın Batısından kuşatılması yeterli olmamış ki, bu zaman zarfında NATO onlarca çatışmaya dahil oldu. En önemli üçü Afganistan’ın, Libya’nın işgali ve Kosova Savaşıdır (1999). Fakat hepsi bu kadar değil… Libya’da 14 500, Afganistan’da........

© Açık Gazete


Get it on Google Play