We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Emir alırsan emîr olursun

10 1 18
12.01.2019

Avrupalı sömürgeciler Hint deniz yolunu keşfedince Basra Körfezi önem kazanır bir anda. İlk Portekizliler gelir gider, ancak Osmanlı güçlüdür o yıllarda, yok öyle yağma.
1820’lerde İngiliz savaş gemileri dolanmaya başlar. Bazı emîrler Osmanlıya sadık kalıp direnir, bazıları müzakere ve mütarekede bulunurlar (1820).
Bahreyn ve Katar Osmanlı ile birlik olur, Abu Dabi ve Dubai ise İngilizlerin yanında.
Katar’ın başında Dersaadet’in kaymakamı vardır ve Doha’nın adı “Kal’atü’t-Türk”tür o yıllarda.
İttihatçılar, bu kumlu tuzlu beldeleri elde tutmaya gerek duymaz. 1915 Londra Konferansı ile İngilizlere bırakır, âdeta başlarından savarlar.
Çok geçmeden petrol çıkar, nehir gibi para akar Londra’ya.

VE DUBAİ DOĞUYOR
Benî Yas emîrlerinden Maktum bin Butti her ne hikmetse alıp aşiretini kanal ağzına yerleşir. Yine eskisi gibi inci çıkarır, deve yetiştirir, balıkçılık yaparlar. Tek çıkışları denizdir, arkaları çöl, kum, dağ...
Yıl 1902. İran hükûmeti Lingeh Limanı’na ağır vergiler koyunca gemiciler gelip Dubai’ye yanaşırlar. Oteller, ambarlar, mağazalar açılır. Belde hareketlenmeye başlar.
İngilizler 1971 yılında çekilir. Yerli emîrlikleri (Abu Dabi, Dubai, Acmen, Fuceyra, Re’sü El Hayme, Eş Şarika, Ummu El Gayevin) BAE adı altında toplarlar. “El emîret ül arabiyetül muttehide.” Dubai merkezli Emirates, Şarjah merkezli el-Arabiya ve Abu Dabi merkezli el-Etihad. Sanırım bu hava yolu firmaları kulağınıza aşina.
Ancak Katar ve Bahreyn ayrı baş çeker federasyondan ayrılırlar. Onlar da hava yollarını kurar, Qatar Airways ve Bahreyn merkezli Gulf Air yolcu çeker dünyanın dört bir yanına.
Ve yeni yeni petrol sahaları bulunur, zengin olurlar ciddi manada. Şeyh Zayed, ülke gelirinin (’ini gelişmekte olan ülkelere ayırır. Öyle ya bu büyük serveti tek başına yedirmezler adama.
Dubai BAE petrollerinden  pay alır ama tek ona yaslanmaz, cesur işlere imza atar. En lüks otel, en büyük alışveriş merkezi, en yüksek bina derken denizin ortasında suni adalar yaparlar.
Yatırımcıları vergiyle korkutmaz, yabancıların mülk edinmesini........

© Türkiye