We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close
Aa Aa Aa
- A +

Oyuncunun Ünle İmtihanı: Timsah

11 0 0
15.12.2018

Dostoyevski’nin Gogol’un “Burun” öyküsünden etkilenerek yazdığı güçlü bir sistem, insan ve bürokrasi eleştirisi olan Timsah öyküsü okuyan herkes için hayranlık uyandırıcıdır.

Haldun Taner 1961 yılında askeri darbeyi örtük şeklide eleştirmek amacıyla Timsah öyküsünü bir radyo tiyatrosu olarak sahnelemişti. Oyun bugün hala aynı zevkle dinlenebiliyor, güncelliğini tüm sıcaklığıyla koruyor.

Timsah öyküsü özgün haliyle hepimize çok şeyler söyleyip düşündürürken, kurduğu dünya ve yarattığı malzeme ile zamanımızın ruhuna da dokunuyor. Okuyan ya da yazanın öncelikleri ve dikkat alanlarına göre yeniden üretilmeye de çok müsait. Bu bağlamda İngiliz yazar Tom Basden aynı adlı oyununda bir sistem eleştirisi ortaya koyarken, bugünün dünyasında oyunculuk mesleğini (daha genel ifadesiyle sanatçılığı), sistemle el sıkışan, muhalif rolünü çeşitli saiklerle unutmayı tercih etmiş oyuncuyu, işlevini ve ahlakını sorgulayan bir araç olarak, Dostoyevski’nin hikâyesini kullanmış. İçerden bir gözlemle aslında son derece sert olan eleştirisini mizahla hem yumuşatmış hem de daha görünür hale getirmiş.

İvan zor şartlarda kendi tek kişilik gösterisini yapan bir oyuncudur. Eski kız arkadaşı bu zor şartlara dayanamadığı için oyunculuğu bırakmış, kendine yeni bir yol seçmiş ve kırlent dikmeye başlamıştır. İvan’ı seven ve düşünen arkadaşları, onun da artık kendisi için yeni bir şeyler planlaması gerektiğine, onu ikna etmeye çalışmaktadırlar. İvan ve yakın arkadaşı Zack tüm bu konuşma ve tartışmaları bir hayvanat bahçesi gezisi sırasında yapmaktadır ve neden sonra İvan, hayvanat bahçesinde sergilenen bir timsah tarafından yutulur. İvan bugüne kadar savunduğunu söylediği ilkelerini bir yana bırakır. Timsahla gelen ünün nimetlerinden yararlanmak ve bunu sürdürmek için gerekli olan her şeyi yapan Timso’ya dönüşür. (Bu........

© Bianet